Jerzy Wójcik
| Niezależny komentator i analityk |
| @owner: Holocaust Memorial Partnership |
| @aff.: Centrum Stosunków Międzynarodowych |
| @owner: Holocaust Memorial Partnership |
| @aff.: Centrum Stosunków Międzynarodowych |
Reports from Central Europe
©2025
| jerzywojcik.eu | holocaustpartnership.eu | auschwitz.memorialpartnership.pl |
Najnowsze artykuły / raporty
raport#1: Nowa architektura bezpieczeństwa Izraela i przyszłość terytoriów palestyńskich (2025–2028).
Politykę Izraela od 2025 roku można interpretować w dwóch komplementarnych wymiarach: a) jako dążenie do trwałego rozstrzygnięcia statusu terytoriów historycznej Palestyny, b) jako próbę stworzenia nowej architektury bezpieczeństwa państwa w warunkach malejącego zaangażowania Stanów Zjednoczonych w regionie Bliskiego Wschodu.- Jerzy Wójcik
Nie chodzi jedynie o zwiększenie samowystarczalności militarnej, lecz także o budowę regionalnych układów bezpieczeństwa, które mogłyby funkcjonować niezależnie od komponentu palestyńskiego, a także o tworzenie fizycznych stref buforowych wzmacniających strategiczną głębię państwa. W tym kontekście szczególnego znaczenia nabiera utrzymanie kontroli nad Wzgórzami Golan, powracające w izraelskiej debacie koncepcje ponownego ustanowienia strefy bezpieczeństwa w południowym Libanie, aktywność w odniesieniu do niestabilnych obszarów syryjskich oraz strategiczna rola Doliny Jordanu.- Jerzy Wójcik
Z perspektywy analitycznej oznacza to, że w próbie rekonstrukcji strategicznych intencji rządu Benjamina Netanjahu kluczowe znaczenie mają jego zwerbalizowane deklaracje na forum Zgromadzenia Ogólnego ONZ we wrześniu 2023 roku. Wystąpienie to można interpretować jako najbardziej spójną artykulację docelowego modelu ładu regionalnego z punktu widzenia izraelskiego przywództwa w tamtym okresie — modelu zakładającego pogłębioną integrację regionalną, marginalizację komponentu palestyńskiego w procesach normalizacyjnych oraz redefinicję priorytetów bezpieczeństwa w oparciu o współpracę z państwami arabskimi wobec wspólnych zagrożeń.- Jerzy Wójcik
art#1: Od upamiętnienia do odpowiedzialności. Dlaczego 81. rocznica Auschwitz była inna.
Nie obyło się bez drobnych nietaktów czy omyłek – takie sytuacje zdarzają się zawsze i mogły sprawić, że niektóre osoby poczuły się dotknięte. Pozostawiam to jednak na marginesie, ponieważ całość tego trzygodzinnego wydarzenia z okazji 81. rocznicy wyzwolenia obozu Auschwitz, transmitowanego na cały świat, stała na niezwykle wysokim poziomie.- Jerzy Wójcik
Duch odpowiedzialności za przyszłość - to jest to, co dało się odczuć. Czwartym, być może najważniejszym doświadczeniem tych obchodów – będącym konsekwencją trzech wcześniejszych punktów – było wyraźne poczucie, że całość nie jest wyłącznie introspekcją w przeszłość. Oczywiście obecne były żałoba, szacunek, cisza i świadomość skali zbrodni – było to odczuwalne w każdej wypowiedzi. Jednak na głębszym poziomie dało się wyczuć ducha odpowiedzialności za przyszłość. W przemówieniach, panelach i rozmowach kuluarowych powracał wątek, że sens zachowania tego miejsca nie wyczerpuje się w pamięci o tym, co było, lecz realizuje się w pytaniu, co jesteśmy gotowi zrobić dziś, aby logika odczłowieczania nie powróciła w nowej formie.- Jerzy Wójcik
To przesunięcie – od samej kontemplacji przeszłości ku refleksji nad teraźniejszością i przyszłością – sprawia, że tegoroczne obchody można traktować jako moment przełomowy. Muzeum Auschwitz nie tylko przypomniało, co się tu wydarzyło, ale także zasugerowało, że ma prawo – a być może i obowiązek – zabierać głos w sprawach współczesnych: języka nienawiści, dehumanizującej propagandy, przemocy wobec mniejszości czy manipulacji historią. W tym sensie 81. rocznica nie była jedynie kolejnym okrągłym numerem, lecz wyraźnym sygnałem: pamięć o Auschwitz dojrzewa do roli aktywnego punktu odniesienia, a nie tylko muzealnej gabloty. Dlatego można odnieść wrażenie, że uczestniczyliśmy nie w kolejnym upamiętnieniu, lecz w otwarciu nowego rozdziału w sposobie, w jaki to miejsce rozmawia dziś z resztą świata.- Jerzy Wójcik
Najnowszy Vlog
@cytaty:
#0: Wprowadzenie
| Nowe Studio | Konflikt izraelsko-palestyński | Strefa Gazy | Holokaust | Antysemityzm | Ludobójstwa |
„Byłem w Izraelu 25 razy — łącznie od 1999 roku spędziłem tam ponad dwa lata. Z konfliktu izraelsko-palestyńskiego pisałem doktorat, publikowałem artykuły i wydałem książkę, którą jednak chcę przeredagować i napisać bardziej ludzkim, a nie stricte akademickim językiem. Od 20 lat zajmuję się Holocaustem, uczę o zagadnieniach z nim związanych i posiadam ogromną dokumentację dronową oraz audiowizualną wszystkich obozów śmierci. Stworzyłem sesję Auschwitz Virtual Tour i opowiadam historię Auschwitz dla ludzi na całym świecie. To, co zaczynam teraz, to już regularny podcast — wideo-podcast albo wideoblog, a pewnie kombinacja tego wszystkiego.”- Jerzy Wójcik
„Prawdopodobnie zginęło około 68 000 osób w Gazie, z czego — według dostępnych szacunków — nawet 83% mogło stanowić ludność cywilną. Źródła izraelskie podają niższą wartość, około 66%. Wśród zabitych znajduje się prawdopodobnie około 20 000 dzieci.”- Jerzy Wójcik
"Gdyby 68 000 ludzi (w tym większość to ludność cywilna) zginęło w wyniku działań militarnych, któregokolwiek państwa, które należy do naszego kręgu cywilizacji zachodniej – kolokwialnie rzecz ujmując: raban byłby taki sam."- Jerzy Wójcik
„Ale to, co się stało w ostatnich dwóch latach w Gazie, to nie tylko śmierć 68 000 Palestyńczyków. To także proces dehumanizacji Palestyńczyków w Gazie; to także poddanie wszystkich Palestyńczyków, w tym kobiet i dzieci, odpowiedzialności zbiorowej. To nieproporcjonalność w użyciu siły. To także głodzenie niewinnych ludzi, którzy są zamknięci w Strefie Gazy przez siły okupacyjne (to też jest niezmiernie ważne). To jest coś więcej niż przypadkowe ataki czy skutek uboczny walki z terrorem. To nie jest zrozumiała i uzasadniona reakcja na zbrodniczy atak Hamasu z 7 października.”- Jerzy Wójcik
„Tak naprawdę dopiero teraz — może za późno — rozpoczyna się dyskusja nad tym, co się stało, co się nadal dzieje. Dyskusja nad zbrodniami — bez względu na to, czy są to zbrodnie wojenne, zbrodnie przeciwko ludzkości czy zbrodnie ludobójcze — nie może zostać zamieciona pod dywan. My nie możemy sobie na to pozwolić. Jeżeli to odpuścimy, to równie dobrze możemy odpuścić całą sferę prawa międzynarodowego, praw człowieka i całego dorobku, który składa się na to, czym jesteśmy jako cywilizacja zachodnia.”- Jerzy Wójcik
„Kiedy Benjamin Netanyahu oskarża znaczną część społeczności międzynarodowej — tę, która go krytykuje — o antysemityzm, to instrumentalizuje definicję antysemityzmu.”- Jerzy Wójcik
„A organ, który stworzył definicję antysemityzmu, czyli International Holocaust Remembrance Alliance, ani razu nie interweniował w kwestii instrumentalizacji tej definicji — to jest ogromny kryzys.”- Jerzy Wójcik
„Jak to możliwe, że sformułowanie ‘Nigdy Więcej’, które miało oznaczać, że nie możemy dopuścić, aby zbrodnie ludobójstwa — ale także inne zbrodnie pochodne czy prowadzące do ludobójstwa, takie jak zbrodnie wojenne czy zbrodnie przeciwko ludności — nigdy więcej nie powtórzyły się w naszej historii, zostało sformatowane do czegoś całkiem innego?”- Jerzy Wójcik
„Może okazać się, że jesteśmy świadkami erozji lub końca tego, co uznajemy za cywilizację zachodnią, a jej deformacja doprowadzi do powstania całkowicie innego systemu politycznego i społecznego, który z wolnością, demokracją, rządami prawa i liberalizmem nie ma już nic wspólnego. Wówczas wypaczeniu ulegną wszelkie definicje, wszelkie narracje i wszelkie wartości. Może właśnie tego jesteśmy świadkami. Na pewno jesteśmy świadkami ogromnego kryzysu wartości uniwersalnych. Pytanie, czy ten kryzys nie okaże się ich końcem”- Jerzy Wójcik
Zobacz cały epizod #0: https://youtu.be/x1LgsfzHfUo
#1: Jaki jest strategiczny plan Benjamina Netanyahu.
| 'Nie' dla państwa palestyńskiego | Aneksja Zachodniego Brzegu | Koncepcja Transferu Palestyńczyków | Plany strategiczne/pokojowe Jareda Kushnera |
„Intencją rządu Netanjahu jest rozwiązanie kwestii obecności Palestyńczyków w historycznej Palestynie raz na zawsze poprzez aneksję jak największej liczby terytoriów palestyńskich. Będzie to możliwe, jeśli wdrożona zostanie koncepcja transferu ludności palestyńskiej lub/i jej wyniszczenia. Oba procesy – transfer i wyniszczenie – będą zachodzić symultanicznie zarówno w Strefie Gazy, jak i na Zachodnim Brzegu Jordanu. Jest to niezmiernie ważny element nowej architektury bezpieczeństwa państwa żydowskiego, opartej na strefach buforowych i ekspansji terytorialnej”.- Jerzy Wójcik
Premiera już 30-03-2026
Video podcasty & vlogi
Dr Jerzy Wójcik, ekspert CSM, o porozumieniu Izrael-ZEA-Bahrajn
Israeli and Palestnians. Type of conflict: Unsolvable
Dr Jerzy Wójcik, ekspert CSM, o relacjach pomiędzy Izraelem a światem arabskim
Artykuły i analizy
StrategiczneAnalizy | Opinie
Niektóre moje artykuły ukazuja się w prasie, inne na portalach specjalistycznych polskich i zagranicznych. Niektóre opinie zostają opublikowane wyłącznie tutaj.